مقاله

کدام والدینی در اجرای نبایدهای ارتباطی مشکل خواهند داشت؟

در رعایت و اجرای اصول فرزندپروری هر والدی ممکن است با چالش هایی روبرو باشد، به طور مثال پرهیز از برخی نبایدهای ارتباطی برای والدینی که بسیار کمال گرا هستند یا برای افراد مبتلا به وسواس و اضطراب چندان راحت نیست و در برخی از موارد برای این که پدر یا مادر بتوانند در تربیت فرزندشان بهتر و موثرتر عمل کنند نیاز است که خودشان نیز نسبت به اصلاح رفتارهایشان و حتی درمان مورد بالینی خود اقدام کنند. در واقع هر اندازه والدین از نظر روانی سالم تر و متعادل تر باشند، می توانند تعامل بهتر و سالم تری با فرزندشان برقرار کنند.

خط قرمزهایی که چالش کمال گراها است

انتقاد گری زیاد، مقایسه کردن، توضیحات طولانی و خسته کننده، جهت دهی زیاد، کم ارزش کردن دستاوردها برخی از نباید های ارتباطی هستند که احتمالا پرهیز از آنها برای والدی که می خواهد فرزندش همیشه بهترین باشد راحت نیست.

به طور کلی افراد کمال گرا، دارای باید ها و نبایدهای بسیاری هستند و قواعد و اصول محکمی دارند که خودشان را ملزم به اجرای آنها می دانند. آنها همواره در رقابتی تمام نشدنی با دنیای اطرافشان بوده و می خواهند بهترین باشند بنابراین اصلا جای تعجب نیست که از فرزندشان هم توقع داشته باشند که در اخلاق، رفتار، تحصیل و غیره بهترین باشد. فرزند آنها باید بالاترین نمرات را در مدرسه بگیرد و در همه امور زبانزد دوست و آشنا باشد. این والدین مدام سعی خواهند کرد فرزندشان را در جهتی که فکر می کنند او را به سمت برترین شدن سوق می دهد هدایت کنند. بدین منظور به شکل افراطی او را کنترل خواهند کرد تا به هدف خود برسند. بعید نیست که چنین والدینی مدام فرزندشان را با افرادی که از او بهتر هستند مقایسه کنند و کمتر بتوانند روی عملکردهای خوب فرزندشان تمرکز داشته باشند. این افراد معمولا به نتیجه نهایی کار اهمیت بیشتری می دهند.

والدین مبتلا به وسواس بخوانند

تکرار زیاد یکی از نبایدهای ارتباطی چالش برانگیز برای والدین مبتلا به وسواس است، چرا که این افراد خودشان نیز در زندگی با همین تکرارها دست به گریبان هستند و رنج می کشند. مادری را تصور کنید که نسبت به نظم و ترتیب به شکل وسواس گونه ای حساس است و هر بی نظمیِ او را برآشفته می کند؛ چنین مادری براساس یک اجبار درونی روی نظم فرزندش نیز بیش از اندازه پافشاری و تکرار می کند. او ممکن است به دلیل کوچکترین بی نظمی فرزندش را مورد انتقاد قرار داده؛ غر بزند یا با او اوقات تلخی کرده و حتی داد و بیداد راه بیندازد. به عبارت دیگر وسواسی بودن والد نه تنها منجر به تکرار و تذکر می گردد بلکه باعث می شود، او اشتباهات رفتاری دیگری نیز در تعامل با فرزندش داشته باشد.

والدین شکاک مراقب باشند

بازجویی کردن و پرسیدن سوال های پشت سر هم، قول و تعهد گرفتن و نصحیت کردن و ورود بی اجازه به اتاق فرزند، کنترل افراطی و پیش بینی های منفی درباره آینده از جمله نبایدهای کلامی هستند که احتمالا یک والد شکاک و بدبین در اجرای آنها با چالش روبرو می شود. فرض کنید پدری به شکل افراطی نگران رفت و آمدهای نوجوانش است و همواره بیم این را دارد که او به راه نادرستی کشیده شود. این پدر به احتمال بسیار زیاد در رعایت نبایدهای کلامی با مشکل مواجه می شود. همچنین بدبینی های او معمولا باعث می شود که نوجوان پنهانکاری بیشتری داشته باشد.  در واقع نوجوان وقتی احساس کند پدرش به او اعتماد ندارد و همواره زیر ذره بین بدبینی اوست بیشتر سعی در مخفی کاری خواهد داشت و این مساله شروع یک جنگ بین فرزند و پدر خواهد بود.

اگر افسرده هستید، بدانید که…

نداشتن تماس چشمی و بی حوصله بودن هنگام صحبت با کودک و نوجوان از دیگر نبایدهای کلامی است؛ نبایدهایی که احتمالا والدین مبتلا به افسردگی بیشتر از سایر والدین در اجرایش مشکل خواهند داشت. خلق پایین و بی حوصله این والدین باعث می شود آنها انرژی لازم برای برقراری یک ارتباط درست و موثر را با فرزندشان از دست بدهند؛ هر اندازه میزان افسردگی والد بیشتر باشد، مشکلات هم بیشتر خواهد بود. عدم موفقیت والد در برقراری ارتباط موثر با فرزند نه تنها برای خود والد نوعی شکست محسوب می شود بلکه در فرزندش نیز باعث ایجاد احساس تنهایی می شود.

افراد پرخاشگر و عصبانی احتیاط کنند

برخورد تدافعی، تهدید کردن، داد و فریاد، داشتن لحن خصمانه و بی احترامی و تحقیر و توهین از جمله خط قرمزهایی در نبایدهای ارتباطی است که به احتمال زیاد والدین پرخاشگر و تحریک پذیر به راحتی نمی تواند از آنها رد شوند. افرادی که خیلی سریع از کوره در می روند، خودشان و اطرافیانشان را در یک لحظه در شعله های خشم می سوزانند باید مهارت کنترل خشم را فرا گیرند.لازم به ذکر است که گاهی عدم کنترل خشم نشانه یک مشکل بالینی است و نیاز به درمان های جدی و تخصصی دارد.

وقتی اضطراب و ترس سد راه می شوند

ارایه راه حل های زودهنگام، تکرار زیاد، قطع کردن صحبت، کنترل افراطی و نصحیت کردن تنها برخی از نبایدهای کلامی هستند که والدین مضطرب در اجرای آنها با چالش روبرو می شوند. یک والد مضطرب به دلیل نگرانی بیش از حد خود، امکان بسیاری از تجربه های سالم را از فرزندش می گیرد و در برابر مقاومت او به پند و اندرز، قهر، غر زدن، داد و فریاد، باج دادن، تهدید، برخورد تدافعی یا حتی برچسب زدن رو می آورد. حاصل چنین تعاملی بی شک فضای پرتنش بین والدین و فرزند خواهد بود که پیامدی جز سرخوردگی فرزندان و گاه عصیان و سرکشی آنها نخواهد داشت.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *